Isparta’da et fiyatları ve besicilik krizi: Kasap esnafı artan maliyetleri etiketlere yansıtamıyor
Isparta’da kırmızı et fiyatlarındaki artış ve besicilik sektöründe yaşanan maliyet baskısı, hem üreticileri hem de yerel kasap esnafını zor durumda bırakıyor. Hasat dönemi olmasına ve buğday, arpa ile saman gibi kaba yemlerin bol bulunmasına rağmen yem fiyatlarına gelen zamlar, besicilerin belini bükmeye devam ediyor.
Yem fiyatları hasat sezonunda bile yükseldi
Isparta genelinde besicilerin en büyük gider kalemi olan yem fiyatları, bol saman ve arpa dönemine rağmen çuval başına ortalama 100 TL zamlandı. Sezon başında 870 TL seviyelerinde olan yem fiyatlarının 970 TL’ye yükselmesi, besihanelerdeki maliyet hesabını tamamen değiştirdi.
Büyükbaş hayvan tedarikindeki zorluklara da dikkat çekilirken, 150–160 kilogram ağırlığındaki küçük bir buzağının alış fiyatının 150–160 bin TL bandına ulaştığı belirtiliyor. Ortalama 300 kilogram karkas et veren bir dananın maliyeti ise 180 bin TL’yi bulabiliyor. Bir hayvanın bu olgunluğa erişmesi için 8–9 aylık yoğun bir besleme süreci gerekiyor.
Bölgedeki büyükbaş hayvan sayısının azalması nedeniyle işletmelere ağırlıklı olarak ithal hayvan sağlandığı ifade ediliyor.
Kasap esnafı zammı kendi cebinden karşılıyor
Karkas et fiyatlarının 600 TL’den 620 TL’ye çıkması, tezgahtaki esnafa doğrudan yansıyor. 300 kilogramlık bir hayvanda yaşanan 20 TL’lik karkas artışı, kasap için kesim başına 6.000 TL ek yük anlamına geliyor.
Haftada 4 hayvan kesimi yapan bir yerel kasapta, bu maliyet artışının 25–30 bin TL arasında değişebildiği belirtiliyor. Vatandaşın alım gücünün düşük olması nedeniyle esnaf, artışları etiketlere tam olarak yansıtamıyor.
Restoranlara ve lokantalara verilen ürünlerde de fiyat artırılamayınca aradaki farkın kasap esnafının kendi cebinden karşılandığı ifade ediliyor.
Vatandaş et gramajını düşürdü, mangal sezonu sönük geçti
Tezgâha gelen vatandaşların fiyatları yüksek bulması nedeniyle satış hacminin belirgin şekilde düştüğü belirtiliyor. Tüketiciler 1 kilogram et almak yerine alışverişlerini yarım kilogramla sınırlıyor.
Yaz dönemindeki orman yangını yasakları nedeniyle mangal sezonunun da beklenen hareketliliği oluşturmadığı ifade ediliyor. Isparta’daki kasap esnafının piyasadaki en önemli canlanma kaynağını ise düğün ve cemiyet organizasyonlarına yapılan toplu satışlar oluşturuyor.
Isparta tezgâhlarında belirtilen et ve sakatat fiyatları
Ramazan ayından bu yana kıyma ve kuşbaşı fiyatlarında yaklaşık 50 TL civarında sınırlı bir artış yapıldığı, esnafın müşteri kaybetmemek adına fiyatları mümkün olduğunca sabit tutmaya çalıştığı belirtiliyor.
Dana kıyma: 900 TL
Dana kuşbaşı: 950 TL
Tantunilik kuşbaşı (yumuşak): 980 TL
Antrikot: 1.100 TL
Bonfile: 1.600 TL
Dana ciğer: 675 TL
Böbrek: 100 TL
Kasap esnafı, vatandaşın alım gücünün düşmesi nedeniyle fiyatları mümkün olduğunca sabit tutmaya çalışırken, artan maliyetlerin hem üreticiyi hem de satış yapan işletmeleri zorladığını belirtiyor.
